Koppermaandag

Een gelukkige Jan van Dijk is met 11 punten tijdens Koppermaandag 2026 de nieuwe Schutterskoning geworden. Voor de oude Schutterskoning en Prins Carnaval Dennis Floor waren de laatste uurtjes aangebroken. Van Dijk: Ik ging gewoon van huis om te schieten, dit had ik nooit verwacht”…..  Meer –->

Specificaties van de vogels
Video Koppermaandag 2025 BO
De beste vogelschutters
Schutterskoningen vanaf 1921
Rode Lantaarndragers vanaf 2007
Interviews Bollenstreek Omroep 2024
A. Deutekom Koppermaandag 2001
Filmimpressie 2020 TV West


Koppermaandag: de jaarlijkse Schuttersdag

Eenmaal per jaar komen de Voorhoutse schutters bijeen op de eerste maandag na Drie Koningen. Zij vieren dan Koppermaandag, de traditionele schuttersdag. Op deze soms koude dag schieten ze buiten op houten vogels die op het sportterrein staan. In een vroeg stadium beginnen de activiteiten voor deze traditionele dag. Al in oktober en november zorgen de secretaris en de Schietcommissie voor administratieve zaken en de reservering van geweren en kogels.Dat waren ooit smausers van vóór de Tweede Wereldoorlog, aangebracht aan de schietpaal waar de kogelvangers worden geplaatst. Op zaterdag rond vier uur wordt geloot om de schietvolgorde. Na afloop blijft menig schutter nog gezellig na.

Maandagmorgen, in alle vroegte, wordt de omgeving van het sportterrein afgezet en de eerste houten vogels gehesen. Nagenoeg alle schutters zijn om kwart voor negen aanwezig. Onverbiddelijk is op dat moment de penningmeester; er is nog een laatste mogelijkheid om de contributie te voldoen. Na het openingswoord om negen uur worden door de burgemeester, beschermheer of beschermvrouw van St. Hubertus, en de heersende schutterskoning de eerste schoten gelost. Men schiet op twee vogels op twee banen. Meestal eindigen de eerste houten vogels vóór twaalf uur hun soms taaie leventje. Daarna is het tijd voor kaarten, broodjes en snert.
Na de rust komt ieder weer in actie voor de tweede ronde; nu wisselen de schutters van baan en geweer. De geweren zitten vast in een affuit. De eerste punten zijn dan al verdeeld. De spanning stijgt. Wie, o wie behaalt het hoogste aantal punten? Wie mag zich Schutterskoning noemen? Uiterlijk half vier is de strijd gestreden en blijven de schutters in hun stamlokaal. Het feest kan gevierd worden. Voordat dit zover is, volgt de traditionele schuttersmaaltijd. Deze bestond tot het midden van de jaren zestig uit erwtensoep met kluif. Thans heeft zij plaats moeten maken voor een uitstekende hutspot met spek en boerenkool met worst. Tijdens de maaltijd wordt de nieuwe Schutterskoning gehuldigd en mag hij de grote plaat met al de namen van zijn voorgangers om zijn nek torsen. De schutter die in de ranglijst onderaan staat, is de Rode Lantaarndrager. Nieuwe leden mogen zich voorstellen.
De puntenverdeling voor geschoten vogeldelen is als volgt: vlaggentje 1 punt; staart 2 punten; linkervleugel 3 punten; rechtervleugel 4 punten; kop 5 punten en de felbegeerde romp 6 punten.

Koppermaandag
Over de herkomst en naamstelling van Koppermaandag doen veel varianten de ronde, maar geen van alle kan het predicaat van de waarheid opeisen. De oudste verklaring betreft de dochter van keizer Nero: Flora. Zij was een zeer geliefd persoon. Haar naamdag, de eerste na Drie Koningen, werd door het volk aangegrepen om flink de bloemetjes buiten te zetten. Floradag verbasterde tot “verloren maandag” en bleek eeuwenlang te overleven als internationale feestdag.
Een tweede verklaring dateert uit de vijftiende eeuw. Het was toen de gewoonte om de eerste werkdag na Drie Koningen in vrolijkheid door te brengen. De gilden grepen die dag aan om hun privileges opnieuw in herinnering te brengen. Koppermaandag wordt ook in verband gebracht met het Latijnse “Cooperatores”, hetgeen betekent: de samenwerkende gezellen in een bedrijf.
Vanouds was het een feestdag waarop lagere ambtenaren hun eed moesten vernieuwen.
In het Duits spreekt men van “Blauer Montag” en in het Engels van “Lost Monday”. Kopperen staat voor met kop en letters spelen; hetgeen zo veel wil zeggen als met kruis of munt spelen.
Een kop staat ook voor een beker, wat staat voor drinken en smullen. Kopper zou ook afgeleid kunnen zijn van kopperen, wat feestvieren betekent.

Binnen St. Hubertus gebruikte men soms de naam Koppeltjesmaandag, terwijl Jan Verdegaal sprak van Koppertjesmaandag. Niets is echter zeker, maar wel is zeker dat in de zestiende eeuw op Koppermaandag het nieuwe jaar vrolijk, drankvol en luidruchtig werd gevierd. De dag werd reeds lang gevierd voordat Laurens Janszoon Coster zijn boekdrukkunst uitvond. Het zijn met name de grafici die zich het fenomeen van Koppermaandag hebben toegeëigend, waardoor het een typisch Nederlandse traditie werd.
Koppermaandag, een dag vol vrolijkheid en luidruchtigheid. Daarom koos St. Hubertus deze dag voor haar jaarlijkse schuttersdag.

Award

Sinds het jubileum van 1995 ontvingen de schutters een blijvend geschenk: verzilverde manchetknopen met bijhorende dasspeld, beide voorzien van het verenigingswapen. In 2014 ontving Schutterskoning Harry Langermans de laatste set. Ferry van der Vlugt ontving op 12 januari 2015 de nieuwe crystal-award. Hierin is het St. Hubertuslogo en in 3D de schutter verwerkt. De award meet 60x70x130 mm. Jaarlijks wordt de datum gegraveerd.

Scroll naar boven